Analyse resultaat

Het resultaat over 2025 is € 8.479.000

Het gerealiseerde resultaat is het gevolg van de volgende ontwikkelingen:

Bouwleges
De post bouwvergunningen bestaat uit legesinkomsten en betaling van een paar ingehuurde mensen voor vergunningverlening.
De inkomsten leges zijn niet alleen afhankelijk van het aantal aanvragen, maar ook de omvang van aanvragen (bouwkosten van bouwplannen, projecten). Niet alleen het aantal aanvragen, maar ook de omvang van bouwplannen maakt dat we afgelopen jaar meer inkomsten hadden dan begroot. Afgelopen jaar waren er bijvoorbeeld 8 grotere bouwplannen die alleen al zorgden voor een € 290.000 aan inkomsten. 

Specifieke uitkering CDOKE
De lasten voor het energieloket zijn in 2025 gedekt uit de rijksbijdrage. In de begroting was hier nog geen rekening mee gehouden. Daarnaast is er een voordeel van € 159.034, doordat de loonkosten van 2 medewerkers uit de CDOKE gelden zijn gehaald.

Sterke sociale basis
De totale onderschrijding van € 199.000 is het gevolg van meerdere over- en onderschrijdingen binnen de begroting. Een deel hiervan is ontstaan doordat diverse (gedeeltelijke) subsidies dit jaar onder de specifieke uitkeringen (SPUK) zijn verantwoord. Hierdoor zijn lasten die oorspronkelijk binnen de reguliere begroting waren voorzien, niet ten laste van die begroting gekomen. Daarnaast is sprake van een financieel voordeel doordat de vaststelling van subsidies over 2024 heeft geleid tot een terug ontvangst van middelen. 

Wmo
Ten opzichte van de aannames (VNG-voorspelmodel) die ten grondslag liggen aan de begroting, zijn de lasten voor Wmo met name op het vlak van ondersteuning veel minder gestegen, zowel in aantal als intensiteit. Bovendien pakt dit jaar de afrekening en verrekening (bandbreedte) relatief voordelig uit. Dit is niet vooraf te bepalen. De bestedingen vallen hierdoor € 600.000 lager uit.

De kosten van ZOOV zijn € 128.000 lager uitgevallen dan begroot. Deze onderschrijding is ontstaan door een afname van het aantal ritten, reizigers en gereserveerde kilometers. Daarnaast zijn zowel de kosten per kilometer als de kosten per reiziger gedaald, als gevolg van de efficiency van de Vervoercentrale bij het zo doelmatig mogelijk plannen van het vervoer. 

Jeugd
De onderschrijding wordt voornamelijk veroorzaakt door een lager gebruik van de hoog complexe jeugdzorg met verblijf. De gemiddelde lasten per jeugdige met deze vorm van zorg is relatief hoog, het is daarom direct zichtbaar wanneer er een lager aantal cliënten gebruik maakt van deze zorg. 

Fijnder
Er is een totale onderschrijding van € 250.000. Een bedrag (€ 171.000) voor de toeleiding en re-integratie Oekraïners uit de P&C documenten van Fijnder is twee keer in onze begroting meegenomen. Het positieve rekeningresultaat van Fijnder over 2024 (€ 125.000) is uitbetaald aan de deelnemende gemeenten in 2025. Dit bedrag was niet begroot. En daarnaast zijn er op een aantal onderdelen bij Fijnder verschillen die voor een overschrijding (€ 46.000) zorgen.

Omgevingsdienst Achterhoek
De voorlopige afrekening 2025 van de ODA valt ongeveer € 400.000 hoger uit dan begroot. Wij vragen structureel om meer advies, ondersteuning op VTH-taken en op het gebied van ruimtelijke ordening (specialistische adviezen). Ook inhoudelijke ontwikkelingen zorgen voor meerwerk, o.a. extra werk door de invoering van de Omgevingswet (meldingen, vergunningen en het toezicht en handhaving). Andere ontwikkelingen die voor meerwerk zorgen zijn Zeer Zorgwekkende Stoffen (kortweg ZZS) bijvoorbeeld PFAS, de Kaderrichtlijn Water, Stikstof en energiebesparing. Hierdoor zijn de kosten voor bedrijfsvoering ook gestegen. Daarnaast heeft de ODA over 2025 een negatief resultaat. De gemeente Berkelland draagt € 102.000 van dit resultaat. 

Pensioenen wethouders
In verband met de overdracht van de pensioenen aan het ABP is de regelgeving aangescherpt. Waar we voorheen de werkelijk te verwachten lasten moesten voorzien op basis van een actuariële berekening moeten we dit jaar de werkelijk te verwachten lasten verhogen naar 123%, de dekkingsgraad van het ABP. Doordat al een toevoeging was voorzien en we vorig jaar al een een gedeelte was gereserveerd voor dit doel blijft het nadeel beperkt tot € 301.000.

Proceskosten OZB
Het voordeel op de proceskosten is deels incidenteel en deels structureel. In de begroting van 2024 zijn extra proceskosten van € 200.000 voor no-cure no-pay bezwaar- en beroepsschriften geraamd en doorberekend in de OZB. Met het instellen van maatregelen/wetgeving zijn deze kosten en de OZB in 2025 al met € 100.000 lager geraamd. Nu blijkt dat de feitelijke doorwerking van de maatregelen en wetgeving leidt tot structureel lagere kosten en de destijds geraamd OZB-verhoging teniet kan worden gedaan. Bij de begroting van 2027 zullen we de kosten en de OZB opnieuw met € 100.000 verlagen, waardoor we weer op het niveau van 2023 zitten.

OZB
De hogere opbrengst voor OZB wordt veroorzaakt door aanpassingen in het systeem van waardering van niet-woningen. Voor die aanpassingen zijn eigenaren van bedrijven aangeschreven en verzocht om de huurcontracten en/of informatie over de huidige betaalde huurprijs te verstrekken. Uit deze marktinformatie is gebleken dat de waarden van de bedrijven hoger is dan aangenomen. Voor een deel was dit verwacht en was hier rekening mee gehouden in de tarieven. De werkelijke waarde, die pas na de vaststelling van de tarieven duidelijk werd, viel hoger uit dan verwacht.

Algemene uitkering
Bij de decembercirculaire heeft het Rijk ons € 600.000 extra middelen beschikbaar gesteld. De helft daarvan heeft te maken met een compensatie voor medewerkers van sociaal ontwikkelbedrijven die nadelige gevolgen ondervinden van het Belastingplan 2025. Wij ontvangen die compensatie als centrumgemeente ook voor de gemeenten Oost Gelre en Winterswijk en hebben € 200.000 doorbetaald aan deze gemeenten. Daarnaast ontvangen we een bedrag van € 73.000 voor de meerkosten sociaal domein door de opvang van Oekraïners en € 44.000 uit de landelijke beëindigingsregeling veehouderijbedrijven. Het resterende bedrag heeft te maken met aanpassingen in hoeveelheden en bedragen per hoeveelheid. Daarnaast hebben we nog nabetalingen gehad over 2023 en 2024 die uiteindelijk zorgen voor een hogere opbrengst dan begroot.

Saldo verschillen kleiner dan € 125.000
In deze specificatie hebben we de grootste verschillen van 2025 in kaart gebracht. De jaarrekening kent meerdere afwijkingen, zowel voor- als nadelig. Per saldo hebben deze toch een behoorlijke omvang. Bij de programma's wordt nader ingegaan op deze mutaties.